1. Sunumun amacını belirleyin
Hazırlığa “Liderlik hakkında ne anlatacağım?” yerine “Dinleyici sunum sonunda neyi anlayacak, değerlendirecek veya karara bağlayacak?” sorusuyla başlayın. Örneğin amaç, yöneticilerin bir projede öncelik belirleme yaklaşımını değerlendirmesi olabilir. Birden fazla hedef varsa, ana hedefi seçip diğerlerini destekleyici başlıklar olarak kullanın.
Dinleyiciyi de dikkate alın: ekip yöneticileri, proje ekibi ve üst yönetim aynı vakada farklı ayrıntılara odaklanabilir. Örneğin üst yönetim için karar ve riskleri, ekip için uygulama ve sorumlulukları öne çıkarmak uygun olabilir. Bu, her dinleyici grubu için zorunlu bir kural değil, sunumunuzu uyarlamak için kullanabileceğiniz bir tercihtir. Sunum bir iş önerisinin parçasıysa, iş birliği teklifi sunumu hazırlama rehberindeki teklif akışı da işinize yarayabilir.
2. Kavramları seçin ve sınırlarını açıklayın
Ana soruyu açıklamaya yetecek sayıda kavram seçin. Örneğin bu sunum için “liderlik” kavramını, ortak bir yön belirleme ve insanları bu yönde etkileme davranışlarını incelemek üzere kullanabilirsiniz. “Yönetim” kavramını ise işin planlanması ve kaynakların düzenlenmesi gibi sorumlulukları tartışmak üzere ele alabilirsiniz. Bunlar sunumda kullanabileceğiniz çalışma tanımlarıdır; liderlik ve yönetimi her durumda birbirinden kesin biçimde ayıran kapsamlı tanımlar olarak sunmayın. Aynı kişi bir durumda her iki tür sorumluluğu da üstlenebilir.
Montclair State University’nin liderlik ve yönetim sunumu gündem oluşturma, strateji belirleme, yapı kurma ve ekipleri güçlendirme gibi karşılaştırma başlıkları içeriyor. Bu başlıkları olası tartışma noktaları olarak kullanabilirsiniz; sunumun karşılaştırmasını evrensel ve değişmez bir görev listesi gibi aktarmayın.
Her kavramın yanına “Bunu hangi olayda, hangi davranıştan anlayabiliriz?” sorusunun cevabını ekleyin. George Mason University’de Rob Holder’ın liderlik sunumu açıklaması; lider ile liderlik arasındaki fark, liderliğin amacı ve güç ile yetkinin ilişkisi gibi soruların yanı sıra kişisel vaka çalışmalarından söz ediyor. Bu soruları ve vaka yaklaşımını kendi sunumunuz için başlangıç noktası olarak değerlendirebilirsiniz.
3. Vakayı izlenebilir ayrıntılarla kurun
Bir vaka seçip bağlamı, karşılaşılan sorunu, alınan kararı, gözlenebilir davranışı ve bilinen sonucu anlatın. Gerçek bir kişi veya kurumdan söz ediyorsanız, paylaşmaya yetkili olduğunuz ve doğrulayabildiğiniz bilgileri kullanın. Sonuç verisi yoksa başarı iddiasında bulunmak yerine hangi bilginin henüz ölçülmediğini belirtin.
Şu soruları kullanarak örneği sınayın: Ekip hangi zorlukla karşılaştı? Hangi karar alındı? Bu kararı kim, nasıl iletti? Sonucu hangi bilgiyle biliyoruz? Cevaplar belirsizse, örneğin kavramı açıklamak için yeterince somut olup olmadığını yeniden değerlendirin. Tek bir vaka üzerinden bütün ekipler veya durumlar için geçerli bir kural çıkarmayın.
4. Somut örnek: proje gecikmesi
Aşağıdaki senaryo tamamen varsayımsaldır. Ekipte beş kişi olduğu ve anlatılan kararların alındığı varsayılmıştır; bunlar gerçek bir araştırma, kurum verisi veya kaynaklardan alınmış bulgular değildir.
- 1. slayt — Karar sorusu: “Proje gecikince önce teslim tarihini mi, iş kapsamını mı yeniden değerlendirmeliyiz?”
- 2. slayt — Bağlam: Müşteri geri bildirimleriyle kapsamı genişleyen bir proje, planlanan tarihte tamamlanamıyor.
- 3. slayt — Kavram: Sunumda liderlik, sorunu görünür kılma ve ekipçe bir öncelik belirleme davranışı üzerinden inceleniyor. Yönetim boyutu, seçeneklerin, takvimin ve kaynakların düzenlenmesi üzerinden ele alınıyor. Bu, vakayı açıklamak için seçilmiş bir çerçevedir.
- 4. slayt — Karar ve davranış: Varsayımsal lider, ekiple birlikte zorunlu teslimatları isteğe bağlı iyileştirmelerden ayırıyor ve kapsam değişikliğini paydaşlarla paylaşıyor. Varsayımı, gözlemi ve alınmış kararı birbirinden ayırın.
- 5. slayt — Sonuç ve doğrulama: Varsayımsal olarak ekip, temel işlevleri önce teslim etmeyi ve kalan istekleri daha sonra değerlendirmeyi kabul ediyor. Bu kabul tek başına projenin başarılı olduğunu göstermez. Takvim, kalite veya paydaş onayı gibi hangi göstergelerin izleneceğini açıklayın.
- 6. slayt — Dinleyiciye soru: “Benzer bir durumda öncelikleri belirlemeye kimler katılmalı?” Yanıtların ardından beklenen sonraki adımı belirtin.
Bu akışı hackathon sunumu: problem, demo ve çözüm akışı yazısındaki problem-çözüm odağıyla birlikte düşünmek mümkündür; ancak buradaki örneğin liderlik kavramıyla bağlantısını ayrıca açıklamak gerekir.
5. Slayt ve anlatım taslağını gözden geçirin
Başlığı yalnızca konu etiketi olarak değil, slaytın ana mesajını gösterecek biçimde yazmayı deneyin. Örneğin “İletişim” yerine “Öncelik değişikliği ekiple paylaşıldı” başlığı, slaytın hangi davranışa odaklandığını daha açık gösterebilir. Bu, kullanabileceğiniz bir yazım tercihidir; tek doğru başlık biçimi değildir. Bir slaytta birden çok kavram varsa, bunları ayırmayı veya aralarındaki ilişkiyi açıklamayı düşünün.
Sunumu, slayt metnini baştan sona okumadan anlatmayı deneyin. Dinleyici hangi sorunun ele alındığını, örnekte kimin ne yaptığını ve sonucun neye dayandığını izleyebiliyor mu? George Mason University açıklamasında kişisel vaka çalışmalarının farklı bağlamlarda liderlik konularını ele almak için kullanılmasından söz edilir; siz de seçtiğiniz vakanın bağlamını ve sınırlarını açıkça belirtin.
6. Sık karşılaşılan sorunlar ve son kontrol
Örnek soyut kalıyorsa: “İyi liderlik etti” gibi bir yargı yerine alınan kararı ve gözlenebilir davranışı yazın.
Sonuç iddiası kanıtı aşıyorsa: “Karar ekip bağlılığını artırdı” demek için bu sonucu destekleyen bir gözlem veya ölçüm gerekir. Böyle bir dayanak yoksa, varsayımsal örnekte “Ekip bu plana katılmayı kabul etti” gibi yalnızca senaryoda belirtilen sonucu anlatın.
Çok fazla kavram varsa: Ana soruya katkısı olmayan tanımları çıkarmayı değerlendirin. Her kavramı aynı vakaya bağlamak gerekmez; kullandığınız bağlantının anlaşılır olması önemlidir.
Dinleyiciye göre uyarlama gerekiyorsa: Ana soruyu koruyup hangi ayrıntıyı öne çıkaracağınızı değiştirin. Örneğin karar ve riskleri ya da uygulama ve sorumlulukları vurgulayabilirsiniz.
Son kontrol listesi:
- Sunumun amacı ve dinleyiciden beklenen karar açık mı?
- Kavramlar kısa, anlaşılır ve bu sunumdaki kullanımlarıyla sınırlı mı?
- Örnek bağlam, karar ve gözlenebilir davranış içeriyor mu?
- Varsayımlar ile doğrulanmış bilgiler birbirinden ayrılmış mı?
- Sonuç iddiaları eldeki bilgiyle uyumlu mu?
- Dinleyiciden beklenen sonraki adım belirtilmiş mi?
- Sunumun ana fikri, metni kelimesi kelimesine okumadan izlenebiliyor mu?
7. Sık sorulan sorular
Kaç liderlik kavramı kullanmalıyım?
Sabit bir sayı vermek yerine ana soruyu açıklamak için gereken kavramları seçin. Bir kavramın örnekle ilişkisini açıklayamıyorsanız sunumun kapsamını daraltmayı düşünün.
Gerçek vaka kullanmak zorunda mıyım?
Hayır. Varsayımsal vaka da kullanabilirsiniz. Kurgusal ayrıntıları ve sonuçları açıkça varsayımsal olarak belirtin; bunları gerçek veri veya doğrulanmış bulgu gibi sunmayın.
← Bloga dön
